Jongeren spelen Statenlid: “Wij willen veilig fietsen schone lucht en een stem in de provincie”

Tijdens het 31ste Regionaal Jeugddebat daagden ze 5 ‘gedeputeerden’ (gespeeld door echte Statenleden) uit met oplossingen voor verkeersveiligheid, luchtkwaliteit en het woningtekort. Geen PowerPoint of beleidsjargon maar ongefilterde meningen, creatieve plannen en soms ook een stevige discussie.

“Waarom moeten wij ons aanpassen aan gevaarlijk verkeer”

De eerste fractie trapte af met het thema ‘veilig fietsen’.  Door de opkomst van snelle e-bikes en drukke kruispunten voelen jongeren zich kwetsbaar in het verkeer. Hun oplossingen: Slimme stoplichten die al op groen springen als fietsers eraan komen, langer groen licht voor fietsers en een preventie-app die jongeren waarschuwt voor gevaarlijke situaties.

Maar de ‘gedeputeerden’ – Amar Karar (PvdA), Walter Freeman (GroenLinks), Krista Jansen (D66), Johan Dessing (FvD) en Michel Becker (BBB) – hadden kritische vragen. “Hoe voorkom je dat auto’s vastlopen als fietsers langer groen krijgen” (Jansen) “Moeten jongeren niet eerst hun eigen gedrag veranderen in plaats van de overheid alles te laten oplossen” (Dessing) De jongeren hielden voet bij stuk: “Wij willen niet door rood fietsen maar als de infrastructuur ons in gevaar brengt moet de provincie ingrijpen.”

Een van de jongeren, Jasper, benadrukte dat de app vrijwillig is: “Wie hem gebruikt is veiliger. Wie dat niet doet, moet de consequenties dragen.” Demi voegde toe dat aftelsystemen bij stoplichten fietsers helpen beter in te schatten wanneer ze kunnen doorrijden. “Het is niet alleen langer groen maar ook voorspelbaarder.”

“Wij ademen de vervuiling in, waarom mogen wij dat niet melden”

Het tweede thema raakte een gevoelige snaar: luchtkwaliteit. “Onze generatie is beloofd dat we in schone lucht kunnen leven maar die belofte wordt niet nagekomen”, zei Hidde vastberaden. De fractie wilde een centraal meldpunt waar jongeren slechte luchtkwaliteit kunnen rapporteren gecombineerd met een vrolijke campagne om bewustwording te creëren.

Krista Jansen (D66) knikte instemmend: “Een relevant punt maar hoe los je het op. Moeten we meer fietsen en ov stimuleren of elektrisch rijden”. Walter Freeman (GroenLinks) was sceptisch: “We worden overspoeld met campagnes. Wat maakt jullie aanpak anders?” Het antwoord: “Wij willen niet alleen praten maar data verzamelen om precies te weten waar het misgaat”, zei Ruben. Aiden ging nog een stap verder: “Voer inkomensafhankelijke boetes in voor luchtvervuilers.”

De jongeren hadden ook een budgetvoorstel: “U heeft € 10 miljoen voor mobiliteit. Besteed dat aan sensoren en ons meldpunt zodat we gericht kunnen acteren.” Yoel voegde toe: “Een vrolijke campagne werkt – kijk naar de verkiezingswinst van D66.”

Geen winnaars wel een stem voor de toekomst

In tegenstelling tot andere debatten was er geen jury en geen winnaar. “Het gaat niet om winnen maar om jongeren een stem geven”, legde Annerens Hoekstra van het Nationaal Jeugdebat uit: “Zij zijn de toekomst van Noord-Holland. Hun ideeën verdienen serieuze aandacht.”

Commissaris van de Koning Arthur van Dijk die de dag opende had een belangrijke boodschap: “We hebben allerlei initiatieven lopen om jongeren meer te betrekken. Toch blijkt dat altijd uitdagend. Als jullie hier goede ideeën over hebben, mogen jullie mij tot midden in de nacht bellen”, zo vertrouwde hij de deelnemers toe.

Wij willen meepraten en dat gaan we doen

Aan het eind van de dag was 1 ding duidelijk: deze generatie laat zich niet zomaar wegwuiven. Of het nu ging om veiligere fietsroutes, schonere lucht of betaalbare woningen, de jongeren hadden concrete plannen en wilden actie.

“Wij zijn niet alleen de toekomst, we zijn het heden”, zei een deelnemer trots. “Als de provincie ons serieus neemt kunnen we samen échte verandering bewerkstelligen.” De input uit dit debat wordt meegenomen in de Nationale Jeugdstrategie van de Nationale Jeugdraad (NJR) die jongerenstemmen bundelt voor de politiek in Den Haag. Om te zorgen dat die jeugdstrategie opgevolgd wordt is de NJR in gesprek met 10 ministeries. Misschien staan sommige ideeën wel binnenkort in een landelijk beleidsplan.

Meer weten

Er zijn 46 organisaties lid van de NJR die allemaal hun eigen activiteiten hebben. Jongeren kunnen deelnemen aan simulaties van zowel de Europese Unie, de Verenigde Naties als de NAVO. Ook kunnen jongeren meedoen aan de organisatie van de NJR-evenementen door jongerenvertegenwoordiger te worden.