Weblog: Overstroming ligt altijd op de loer

(15 januari 2016)

In de nacht van 13 op 14 januari 1916 raast een enorme storm over Nederland. De Zuiderzee beukt tegen de dijken, die verzwakt zijn door regen die al dagen aaneengesloten valt.

In Waterland en de Anna Paulownapolder bezwijken de dijken op zeker vijftien plaatsen. Miljoenen liters water stromen het achterland in. Er vallen doden, gewonden, mensen raken hun huis kwijt en de economische schade is groot. Een derde van de provincie staat maandenlang onder water. Vanaf dat moment komen de plannen voor de afsluiting van de Zuiderzee in een stroomversnelling. En wordt de Afsluitdijk gerealiseerd.

Het is goed om te zien dat op verschillende plaatsen de overstroming wordt herdacht. Door jong en oud. Naast het onthullen van een monument op Marken hebben scholieren op verschillende locaties  ‘waterwolven’ verbrand. De waterwolven symboliseren de eeuwige strijd tussen land en water. Ook scholieren uit Andijk hebben de bijna-doorbraak van de dijk bij Andijk herdacht. Door daadkrachtig optreden van bewoners destijds is dit ternauwernood voorkomen. Waterbewustzijn is belangrijk voor jong en oud.

Velen van u nemen de tijd om bij de overstroming stil te staan. Daar ben ik blij mee. Want een overstroming lijkt voor velen iets van vroeger tijden... Al leven we in een van de veiligste delta’s ter wereld, de kans op een overstroming is nooit nul. We zien het aan recente de overstromingen in het noorden van Engeland en Ierland. Ze tonen de enorme gevolgen van wateroverlast die wij nog steeds moeten vrezen.

Dat moeten we ons realiseren én als provincie op anticiperen. De veiligheid van onze inwoners is van groot belang. Daarom zet de provincie zich samen met onze partners in voor meerlaagsveiligheid. Een mooi woord voor het bekijken van overstromingsrisico’s op drie niveaus. 

Allereerst zorgen de dijken dat overstromingen zoveel mogelijk worden voorkomen. Daarnaast bekijken we samen met de waterschappen en gemeenten hoe we overstromingsgevoelige gebieden minder kwetsbaar kunnen maken door ze waterrobuust in te richten. Waterrobuust is bijvoorbeeld het op een terp zetten van belangrijke gebouwen, drijvende gebouwen, stroomvoorziening van ziekenhuizen op een hogere verdieping en het hoger aanleggen van wegen zodat deze bij een overstroming zo lang mogelijk begaanbaar blijven.

Tenslotte moeten calamiteitenorganisaties op orde zijn. Zodat iedereen snel kan handelen als er echt iets gebeurt en er snel geëvacueerd kan worden in zeer dreigende situaties. Om goed te kunnen reageren op een dreigende overstroming maken de waterschappen in overleg met de provincie en de veiligheidsregio’s overstromingsscenario’s. Op www.overstroomik.nl vindt u welke maatregelen u kunt nemen als uw woongebied overstroomt.

De projectorganisatie De Nieuwe Afsluitdijk staat ook stil bij de stormvloed van 1916. Ter nagedachtenis hiervan, staat de website ‘half stok’; in zwart-wit. Bekijk alle ontwikkelingen en projecten die vanuit eigen perspectief bijdragen aan de vernieuwing en uitbreiding van de Afsluitdijk.

Na de herdenking wil ik aandacht blijven vragen voor waterveiligheid. Water kan een vijand zijn, hoe mooi het ook door onze provincie meandert. Er zijn dit jaar veel grote en kleine activiteiten rondom de herdenking van de ramp van 1916. Een overzicht vindt u op www.waterkustland.nl. Ik nodig u van harte uit mee te herdenken, maar ook mee te vieren dat we al honderd jaar droge voeten hebben.

Cees Loggen
15 januari 2016

Uitgelicht

Portretfoto Cees Loggen