Gezondheid omwonenden

De grafietregen roept vragen op over de gezondheid van inwoners in de IJmond. Tijdens de stofuitstoot is het raadzaam tijdelijk ramen en deuren dicht te houden. Als er stof op groente en vruchten zit, kunnen ze worden gegeten nadat ze grondig zijn gewassen of geschild. Als er na een grafietregen stof ligt op speeltoestellen, is het raadzaam de toestellen schoon te maken. Daarna kunnen kinderen er weer gewoon op spelen.

Meten van luchtkwaliteit

In Nederland gelden dezelfde wettelijke grenswaarden voor luchtkwaliteit als in de rest van de Europese Unie (EU). Voor fijnstof (PM10) geldt voor de jaargemiddeldeconcentratie een grenswaarde van 40 microgram per m3. De PM10-concentraties in IJmond volgen de landelijke trend en dalen geleidelijk. Momenteel ligt het jaargemiddelde in de IJmond op de locaties IJmuiden en Wijk aan Zee op respectievelijk 20,6 en 24,3 microgram per m3, dus ruim onder de wettelijke EU-grenswaarde.

In de IJmond wordt de luchtkwaliteit gemeten door het Luchtmeetnet IJmond, dat uit 5 meetstations bestaat. Deze stations meten het fijnstof in de lucht. Meetgegevens van deze stations zijn voor een groot deel dagelijks te vinden op Luchtmeetnet. Zie ook het jaargemiddelde fijnstof over de periode 1998-2017 (pdf, 159kB).

Reguliere onderzoeken

De GGD adviseert gemeenten over alles wat met gezondheid te maken heeft, maar heeft zelf geen handhavende of controlerende functie. Eens per 4 jaar onderzoekt de GGD met het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) via de Gezondheidsmonitor IJmond (2012, 2016, de volgende staat voor 2020 gepland) onder meer aandoeningen van de luchtwegen.

Uit dit onderzoek blijkt dat voor chronische gezondheidsaandoeningen zoals luchtwegklachten en hart- en vaatziekten de IJmond niet afwijkt van andere gebieden met een hoge milieubelasting. Er is in beperkte mate sprake van samenhang van gezondheidsaandoeningen met wonen in gebieden met veel fijnstof. Meer informatie staat op de website van GGD Kennemerland.

Verder onderzocht het RIVM in 2009 de mate waarin verschillende vormen van kanker in de regio voorkomen. Het bleek dat er in de IJmond relatief meer gevallen van longkanker zijn. Deze zijn niet zonder meer aan Tata Steel toe te schrijven, omdat deze cijfers ook afhankelijk zijn van andere levensomstandigheden. Verder moet hierbij opgemerkt worden dat longkanker zich pas na circa 20 jaar manifesteert.
Voor onderzoeken in opdracht van Tata Steel raadpleeg de website van Tata Steel.

Stank en effecten

Als de wind uit zuidelijke richting komt kan het soms stinken in Wijk aan Zee. De stank kan veroorzaakt worden door bijvoorbeeld het vrijkomen van bepaalde zwavelhoudende stoffen, die naar rotte eieren ruiken. Deze geur is onaangenaam maar veroorzaakt geen acute gezondheidsklachten. De geur kan wel als hinderlijk worden ervaren en dat kan stress veroorzaken.

Bepaalde vrijkomende stoffen, zoals zwaveldioxide, kunnen wel luchtwegklachten veroorzaken. Als de wind draait, verdwijnt de zwaveldioxide weer en gaan de klachten over. Ook deze stoffen worden gemeten en jaarlijks gerapporteerd.

Uitgelicht