Oostelijke Vechtplassen

De Oostelijke Vechtplassen zijn een verzameling meren en plassen. Ze zijn ontstaan door turfwinning. In het gebied is veel afwisseling van water, moeras en grasland. In het noordelijke deel van de Oostelijke Vechtplassen is ook bos te vinden. Er groeien bijzondere planten, zoals orchideeën, moeraskartelblad en de zonnedauw.

De Oostelijke Vechtplassen zijn een belangrijk broedgebied voor veel verschillende soorten vogels, zoals de Roerdomp, Purperreiger, Woudaap, Grote karekiet, Porseleinhoen, Zwarte stern en IJsvogel. Ook leven er bijzondere libellen en vlinders en kun je sinds 2016 de otter tegenkomen.
Lees meer over de kenmerken van dit gebied op de website van Natura 2000.

Wat is er in dit gebied aan de hand?

  • Het gebied verdroogt, doordat het kwelwater vanaf de Heuvelrug afneemt en waterpeilen voor landbouw, bebouwing en infrastructuur zijn verlaagd.
  • Het waterpeil verandert niet meer mee met de seizoenen en het weer. Ook eten ganzen te veel riet op. Hierdoor zijn er nog maar weinig plekken die zich van moeras in land ontwikkelen en zijn er minder verschillende omgevingen voor zeldzame planten en dieren..
  • De waterkwaliteit is niet altijd overal goed, vooral als er water vanuit de Vecht of het IJmeer in het gebied wordt gelaten.
  • Er daalt te veel stikstof neer. De stikstof komt uit de landbouw, het verkeer, woningen en industrie. Door het teveel aan stikstof komen er te veel voedingsstoffen in de bodem en verzuurt deze. 
    • De stikstof zorgt voor dat bomen en struiken in het veenmosrietland en de veenheide hard groeien. Hierdoor krijgen kenmerkende planten het moeilijk en groeit het gebied te snel dicht tot hoogveenbos.
    • Op de blauwgraslanden zorgt de stikstof er ook voor dat kenmerkende soorten planten verdrongen worden door bijvoorbeeld gras.
  • De Oostelijke Vechtplassen zijn teveel opgedeeld door wegen en bebouwing. Ook de stukken moeras sluiten niet meer goed op elkaar aan door de verdroging. Het gevolg is minder uitwisseling van planten en dieren van het ene stuk naar het andere stuk.

Wat gaat de provincie doen?
 

De provincie analyseert waar andere dossiers de aanpak kunnen versterken

In de regio in en rondom de Oostelijke Vechtplassen lopen al andere gebiedsprocessen waar Natura 2000 en stikstof zoveel mogelijk samen mee optrekt. Het belangrijkste daarvan is het Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen

De provincie gaat met u in gesprek

Graag praat de provincie met geïnteresseerden over de manier waarop stikstofneerslag in de Oostelijke Vechtplassen beperkt kan worden. Dit doet de provincie, waar het kan, in de setting van het gebiedsakkoord. De provincie zorgt dat alle verschillende groepen belanghebbenden vertegenwoordigd zijn in deze gesprekken. 

Ook meepraten? Meldt u zich dan aan via stikstof@noord-holland.nl

Alle geïnteresseerden blijven via e-mail, website en de nieuwsbrief op de hoogte over de uitkomst van de gebiedstafel. 

De provincie laat natuurherstelmaatregelen uitvoeren

  • De natuurherstelmaatregelen zorgen dat het natuurgebied behouden blijft en de kwaliteit ervan verbetert:
  • Om de waterkwaliteit te verbeteren, wordt gebaggerd en laat het waterschap zo weinig mogelijk water van buiten het gebied in. Tegelijkertijd wordt onderzocht hoe in het gebied weer een natuurlijker waterpeil kan komen en het kwelwater uit de heuvelrug meer benut kan worden voor de natuur.
  • Op veenmosrietlanden en vochtige laagveenheiden worden bomen, struiken en de bovenste bovenlaag met voedingsstoffen verwijderd. Ook wordt vaker gemaaid en worden oude petgaten weer open gegraven.

Terreinbeherende organisaties voeren het merendeel van de natuurherstelmaatregelen uit. De provincie houdt de uitvoering in de gaten en bespreekt waar de planning van de maatregelen kan worden versneld.

De provincie brengt de stikstofuitstoot in de buurt van het natuurgebied omlaag

Een deel van de stikstof die in de Oostelijke Vechtplassen neerdaalt, komt van activiteiten uit de buurt. De provincie gaat in gesprek met ondernemers en bekijkt of zij hen kan helpen bij maatregelen om hun stikstofuitstoot te verkleinen. Bijvoorbeeld door de inzet van (innovatieve) technieken, het verplaatsen van bedrijfsactiviteiten naar locaties verder van Natura 2000-gebieden of het beëindigen van bedrijfsactiviteiten. Deze maatregelen hebben het meeste zin voor locaties op minder dan 1 kilometer afstand van het Natura 2000-gebied of in het gebied zelf.

Wilt u hierover met de provincie in gesprek? Meldt u zich dan via stikstof@noord-holland.nl

Naast gesprekken met ondernemers, zoekt de provincie ook naar maatregelen die zij zelf kan nemen.

De provincie zoekt oplossingen voor vastgelopen vergunningsaanvragen

Samen met de gebiedstafel zoekt de provincie naar mogelijkheden voor vastgelopen vergunningsaanvragen voor woningbouw en andere maatschappelijke projecten. Bijvoorbeeld door in de buurt de stikstofuitstoot te verkleinen. Een deel van die teruggedrongen neerslag is winst voor de natuur. Maar een klein deel wordt geruild tegen belangrijke projecten uit de omgeving (salderen). Door daarnaast ook de planning van deze projecten op elkaar af te stemmen, vindt de tijdelijke stikstofneerslag tijdens de bouw van woningen niet tegelijk plaats en kunnen meer projecten door gaan.

Wat is de planning?

De planning van dit gebied kunt u vinden op de pagina planning

Hoe gaat het met de natuur?

  • In het Utrechtse deel van de Oostelijke Vechtplassen zijn al veel maatregelen uitgevoerd, zoals plaggen, nieuwe petgaten graven, verwijderen van bos en instellen van een flexibel peil. Afgezien van het op gang komen van nieuwe verlanding in de petgaten zijn de eerste resultaten bemoedigend. 
  • In het Noord-Hollandse deel is inmiddels op veel plaatsen het waterriet beschermd tegen ganzenvraat, met goed resultaat.