Programma Aanpak Stikstof

Er zijn 5 beroepen ingediend tegen het bestemmingsplan van de gemeente Heiloo en 2 tegen het bestemmingsplan van de gemeente Castricum. Begin maart 2018 hebben beide gemeenten in een verweerschrift een reactie gegeven op deze beroepen bij de Raad van State, met als doel deze te laten beoordelen. De Raad van State heeft de behandeling van deze beroepen stilgelegd. Dit geldt voor alle projecten in Nederland die te maken hebben met het Programma Aanpak Stikstof 2015-2021 (PAS), omdat de Raad van State vragen heeft gesteld over de toepassing van PAS binnen de Europese richtlijnen.

Wettelijke normering

Binnen PAS moet ieder project onderzoeken of een eventuele toename van stikstof neerslag in omliggende Natura2000-gebieden voldoet aan de wettelijke normering. Als dit niet het geval is, moeten ze ook aangeven welke maatregelen het project neemt om aan de Natuurbeschermingswet (NB) te voldoen. Voor het project Aansluiting A9 is dit proces zorgvuldig doorlopen en is medio 2016 een Natuurbeschermingswet-vergunning afgegeven. Op Europees niveau is begin 2018 de wettelijke normering ter discussie gesteld als gevolg van een beroepszaak binnen een ander project in het land.
De gemeenten hebben bezwaar gemaakt tegen de beslissing van de Raad van State om de behandeling van de beroepen stil te leggen. De Raad van State heeft dit bezwaar verworpen.

Uitspraak Hof van Justitie

Op 6 november 2018 heeft het Hof van Justitie aangegeven dat het PAS voldoet aan de Europese richtlijnen, maar dat er wel zware eisen gelden voor de onderbouwing van het PAS. Het is nu aan de Raad van State om te beoordelen of het PAS aan deze eisen voldoet. Naar verwachting zijn de twee genoemde beroepszaken in de agrarische sector hiervoor bepalend. De zitting is gepland op 14 februari 2019. Een uitspraak is begin mei 2019 mogelijk.

Nieuwe berekeningen

Er is op 31 oktober 2018 een nieuwe geactualiseerde, zogenoemde Aerius-berekening door Adviesbureau Goudappel-Coffeng gemaakt om de stikstofdepositie als gevolg van het project Aansluiting A9 te bepalen. Elektrisch rijden en beperkingen van de uitstoot door wegverkeer zijn hierin meegenomen. De daarbij gebruikte verkeerscijfers vanuit het project zijn daarbij niet anders dan in 2016.
De herberekening laat het volgende resultaat zien:

  • een depositie van stikstofdioxide van 0,01 mol/ha/jaar (= 0,14 gram/ha/jaar) op het natuurgebied Wormer- en Jisperveld & Kalverpolder
  • 0,00 mol/ha/jaar depositie op de andere drie relevante natuurgebieden (Eilandspolder, Polder Westzaan en het Noord-Hollands Duinreservaat).

Deze waarden liggen onder de grenswaarde van 0,05 mol/ha/jaar, zoals opgenomen in het PAS. Boven deze waarde geldt een vergunningsplicht. De nieuwe berekening is gunstiger dan de Aerius-berekening uit 2016, waarbij de depositie 0,07 mol/ha/jaar was op het Noord-Hollands Duinreservaat. Op basis van die berekening is destijds een vergunning op grond van artikel 19d, lid 1 van de Natuurbeschermingswet 1998 aangevraagd. Deze is verleend op 15 augustus 2016 en was noodzakelijk voor de bestemmingsplanprocedure.
Op basis van de uitkomsten van deze nieuwe Aerius-berekening heeft Arcadis een ecologische beoordeling op de stikstofdepositie uitgevoerd, om te beoordelen of er meetbare of waarneembare effecten op de Natura 2000-gebieden te verwachten zijn als gevolg van de optredende stikstofdepositie van 0,01 mol/ha/jaar. Dit is niet het geval.

Conclusie

In mei 2019 oordeelde de Raad van State dat het Programma Aanpak Stikstof (PAS) in strijd is met Europese natuurbeschermingsregels. De Raad van State heeft vervolgens op 11 september 2019 de bestemmingsplannen vernietigd, waarmee de ‘aansluiting A9 bij Heiloo’ mogelijk werd gemaakt. Doorslaggevend is het gebruik van het PAS. De gemeenten zijn in ‘verzet’ gegaan tegen de uitspraak van de Raad van State en dit bezwaar is onlangs afgewezen. Er wordt nu bekeken wat hierin de volgende stappen zijn.

Uitgelicht