Waarom een onderscheiding voor een vrouwelijk rolmodel?

(25 februari 2020)

De provincie Noord-Holland zoekt een rolmodel voor vrouwen in de Noord-Hollandse politiek. Wie ontvangt de Ribbius Peletier-penning dit jaar op 6 maart? Jurylid Rina van Rooij benadrukt in deze column dat aandacht voor de positie van vrouwen noodzakelijk blijft.

Oud-Statenlid van de provincie Noord-Holland Rina van Rooij

Net van de middelbare school, je weet niet precies wat je wil maar het conservatorium lonkt. Je bent net 17 en hebt de middelbare school achter de rug. Je ouders, die zelf niet hebben doorgeleerd, vinden dat jij beter kunt gaan werken. Moeder doet toch ook het huishouden en vader is een hardwerkende arbeider. Er was sprake van armoede.

Waarom studeren?

Waarom moet je studeren? Je bent een meisje, je gaat toch trouwen en kinderen baren. En het is ook fijn als je gaat werken omdat je dan kunt meebetalen aan het huishouden van je ouders. Je gaat werken en na enkele jaren ga je alsnog studeren. Om te komen waar je wilt zijn ga je 6 jaar lang in de avonduren studeren. Je krijgt een baan die je past maar als je wilt doorstromen in de functie van leidinggevende ontmoet je tegenstand. Je bent een vrouw en je kunt zwanger worden. Lastig, lastig. Je besluit om nog maar 3 jaar avondstudie te doen omdat je toch die functie graag wil.

Nu stop je zeker wel met werken?

Je krijgt een kind en je baas zegt: gefeliciteerd, wanneer stop je met werken? Na de geboorte van je 2de kind probeert hij het nog eens: nu stop je zeker wel met werken? De vrouwen in het bedrijf kijken je afkeurend aan. Belachelijk, je hoort bij je kinderen te zijn. Ze zeggen het niet maar je voelt dat ze denken: wat ben jij een waardeloze moeder en wat doe jij je kinderen tekort.  Na het 3de en 4de kind praat niemand er meer over. Maar op het schoolplein ben je de gebeten hond. Je helpt niet als voorleesmoeder en ook niet als overblijfmoeder. Ze glimlachen meewarig als je ’s morgens je kinderen naar school brengt en vervolgens moet haasten om op tijd op je werk te komen terwijl de andere moeders gezellig met elkaar blijven staan praten.  Wilskracht, doorzettingsvermogen en een zekere onverzettelijkheid waren er nodig om al die tegenstand en hobbels op de weg uit de weg te ruimen en het schuldgevoel dat je werd aangepraat te overwinnen. Voor veel vrouwen was het niet mogelijk om die kansongelijkheid succesvol te bestrijden.

Werk jij fulltime?

Nu zullen jullie natuurlijk denken: ja, zo erg is het toch niet meer. Nee dat klopt. Maar het feit dat ik dit heb meegemaakt betekent dat het ook weer niet een eeuwigheid terug is. Ja, er is veel  verbeterd, maar nog lang niet genoeg. Ik hoor nog regelmatig mensen op het werk tegen een vrouw zeggen: “Jeetje, dat is zeker wel aanpoten met kleine kinderen?”. Zelden hoort een man dit soort opmerkingen. Gelijke beloning is nog ver weg. Gelijke kansen in hogere functies is echt nog niet aan de orde. En ook in de politiek zijn vrouwen zeer ondervertegenwoordigd.

Nog een lange weg te gaan

We spreken nu over de derde feministische golf om de positie van vrouwen in de maatschappij te verbeteren en de achterstand op te heffen. De eerste feministische golf was van 1850-1940. Deze periode kenmerkte zich door het streven naar gelijke rechten en eindigde met als hoogtepunt het vrouwenkiesrecht. De tweede feministische golf was vanaf 1965. Toen waren er de dolle Mina’s. Veel acties, waaronder ‘baas in eigen buik’. Deze periode eindigde met de Wet gelijke behandeling in 1992. Toen leek het klaar en leek alles bevochten. We weten nu dat dat zeker niet zo is. Er is nog een lange weg te gaan. En deze weg moet niet alleen door vrouwen worden bewandeld. Mannen en vrouwen moeten zich sterk maken voor een gelijke positie. Wellicht komt er na de 3de feministische golf nog wel een 4de.

Trots en noodzakelijk

De Ribbius Peletier-penning is ingesteld in het kader van 100 jaar vrouwenkiesrecht en gaat naar een vrouw die zich verdienstelijk heeft gemaakt voor de rol van vrouwen in de politiek in Noord-Holland. Hiermee houden wij het onderwerp levendig. Niet alleen omdat dat nog heel noodzakelijk is, maar ook omdat we trots zijn op deze vrouwen en we ze graag een podium geven dat zij verdienen.


Dit is een column van Rina van Rooij, oud-Statenlid en jurylid van de Ribbius Peletier-penning van de provincie Noord-Holland.