Blog: De oude dorpsschool in Westwoud

(14 april 2022)

Het was een krantenbericht dat een collega me toestuurde: ‘Oude dorpsschool Westwoud is niet te redden: er komt nieuwbouw voor kwetsbare ouderen’.

Westwoud-dorpsschool1

Op de foto bij het bericht zag ik meteen dat het om een prachtig gebouw gaat met monumentale waarde, eentje zoals we ze nu niet meer bouwen. Zo’n pand moeten we niet willen slopen! Het is een prachtig stukje cultuurhistorie; als dat verdwijnt heb je eeuwig spijt.
 
Vroeger was dit een meisjesschool, gebouwd in 1892, naar een ontwerp van Theo Molkenboer. Op een van de muren is een soort gestuukt medaillon te zien met daarin nog de naam van de school: ‘St. Joseph’. 

Als ik de foto bestudeer, zie ik rode gevelstenen, kenmerkend voor die tijd, maar overal versierd en onderbroken met karakteristieke rollagen en versieringen van gele stenen. Op die manier ontstaat de zo kenmerkende en aantrekkelijke gevel. Zulke versieringen vind je terug bij veel (school)gebouwen uit die periode. En juist daarom is het ook zo bijzonder voor Westwoud dat deze school behouden blijft.
 
Als je nog beter kijkt, zie je hoe vakkundig de gevels zijn gemetseld. Ik ben nog lang niet uitgekeken. Onder de goten met gootklossen en het geel-rode vlechtwerk zitten prachtige rozetten in de gevel als uiteinde van de ventilatievoorziening. Onderaan is het grote rooster, als een bijzonder object opgenomen in de gevel, omringd met weer die gele stenen. Dus geen lelijk rooster, maar van de nood een deugd gemaakt. 

Even verder kom je bijzondere bogen tegen, boven zowel het deurkozijn als de ramen. En wat denk je van die paneeldeur? Zo was het en kan het dus! Hoewel we vandaag andere eisen stellen, zijn dit soort gebouwen een inspiratie voor hoe het voor hetzelfde geld anders kan. Echt weer een genietmomentje.

Toen ik het krantenbericht had gelezen, zocht ik meteen contact met de monumentenambtenaar van de gemeente Drechterland, waar Westwoud onder valt. Daar was dit bericht nog niet bekend, daar bracht mijn mailtje verandering in. De gemeente vroeg het steunpunt Mooi Noord-Holland om de bouwhistorische waarde van het pand te bepalen. De resultaten van dit onderzoek waren aanleiding voor de monumentencommissie het gemeentebestuur voor te stellen om van het pand een gemeentelijk monument te maken. 

Het verhaal was eerder dat het gebouw niet meer is te redden: het zou te oud en te slecht zijn. Maar dat lag toch genuanceerder, zo bleek. Inmiddels is de aanvraag tot het besluit als gemeentelijk monument afgerond. Deze of volgende week besluit het college vrijwel zeker dat het gebouw een gemeentelijk monument wordt. Dat betekent dat de voormalige katholieke zusterschool St. Joseph vanaf dan voor Westwoud behouden blijft. Goed nieuws!

In mijn werk als Loods herbestemming Monumenten van Noord-Holland, gaan projecten meestal niet zo snel. Daarom is het heerlijk te merken dat, als de nood hoog is, er best wel snel resultaat te verkrijgen is. Het heeft dus wel degelijk zin om je zorg over monumenten te delen, hoe eerder hoe liever.

Westwoud-dorpsschool2

Uitgelicht