Warmte en koude

Om klimaatverandering tegen te gaan, moeten in Nederland in 2050 7 miljoen woningen en 1 miljoen gebouwen van het aardgas af. Daarvoor moet veel gebeuren. De provincie onderzoekt en stimuleert samen met overheden, warmteaanbieders en inwoners alternatieven voor warmte uit aardgas. Denk hierbij aan restwarmte, warmte uit oppervlaktewater en aardwarmte.

De provincie beschikt over veel verschillende warmtebronnen. Noord-Holland is omgeven door water en er is veel oppervlaktewater. Dit wat wordt in de zomer opgewarmd door de zon en kan worden gebruikt voor het verwarmen van huizen. Ook bevindt zich warmte diep in de ondergrond, ook wel aardwarmte of geothermie genoemd. Daarnaast kan restwarmte van industrie worden hergebruikt voor het verwarmen van huizen.

Transitie in de wijk

Warmtebronnen en warmtenetten zijn belangrijk om het elektriciteitsnetwerk te ontlasten en om woningen te verwarmen. Gemeenten in Nederland werken momenteel aan de Transitievisie Warmte die eind 2021 klaar is. In deze visie staat welke wijken het eerste van het gas af gaan en in welk tempo gebeurt. Het aansluiten van huizen op warmtebronnen is afhankelijk van de financiële haalbaarheid, ruimtelijke mogelijkheden, milieu en draagvlak. De provincie ondersteunt gemeenten hierbij via het Servicepunt Duurzame Energie met onderzoek, het uitwisselen van kennis en subsidies.

Warmtebronnen

De provincie heeft alle warmtebronnen in Noord-Holland in kaart gebracht. Deze zijn terug te vinden in het online warmtedataregister. Om warmtebron en warmtevraag efficiënt aan elkaar te kunnen koppelen wordt binnen de Regionale Energiestrategieën Noord-Holland Zuid en Noord de Regionale Structuur Warmte (RSW) uitgewerkt. De RSW geeft gemeenten inzicht in hoe vraag en aanbod regionaal aan elkaar gekoppeld kan worden.

Warmtenetten

Via warmtenetten in de grond komt warmte van diverse warmtebronnen, zoals aquathermie, geothermie en restwarmte, bij gebouwen terecht. In de provincie zijn al warmtenetten. Deze worden in de toekomst flink uitgebreid. De provincie streeft ernaar om warmteaanbod en warmtevraag optimaal aan elkaar te koppelen. Zo kan in Noord-Holland veel restwarmte worden gebruikt, bijvoorbeeld afkomstig van het Afvalenergiebedrijf Amsterdam, HVC, elektriciteitscentrales, datacenters en Tata Steel. Verschillende dichtbevolkte gebieden en grote kassencomplexen, waarvoor ook veel warmte nodig is, kunnen daarvan gebruik maken.

Aardwarmte

Ook warmte uit de diepe ondergrond is een bruikbare warmtebron. Om het gebruik van aardwarmte als duurzame warmtebron te versnellen, richt het project Versnelling Aardwarmte MRA op beleidsontwikkeling en kennisuitwisseling tussen overheden, aardwarmteontwikkelaars en andere (markt)partijen. Overheden, warmtebedrijven en warmteontwikkelaars in de Metropoolregio Amsterdam (MRA) hebben hiervoor een samenwerkingsovereenkomst getekend. Zij gaan samenwerken om in de regio van Zandvoort tot Almere natuurlijke warmte uit de grond in te zetten om woningen en andere gebouwen te verwarmen.

Ook willen provincie Noord-Holland en provincie Flevoland de geschiktheid van de diepe ondergrond in de MRA beter in beeld krijgen. Om erachter te komen waar de warmte zit en of de ondergrond geschikt is om aardwarmte uit te halen, doet Energiebeheer Nederland (EBN) seismisch onderzoek (programma SCAN) in grote delen van Nederland. Provincie Noord-Holland en provincie Flevoland hebben EBN gevraagd om extra seismisch onderzoek te doen. Het gaat om lijnen die meer inzicht geven in de ondergrond van gebieden waar warmtenetten een optie zijn voor een warmtevoorziening zonder aardgas. Naar verwachting worden de lijnen in het tweede kwartaal van 2021 onderzocht.

Servicepunt Duurzaam Energie

Binnen de gebouwde omgeving verbruiken we veel energie in woningen. We streven daarom naar woningen die zeer energiezuinig zijn, zelf energie opwekken en in de toekomst ook zelf energie kunnen opslaan. Dat is goed voor het klimaat, maakt woningen comfortabeler en levert werkgelegenheid op. Provincie Noord-Holland ondersteunt gemeenten hierbij via het Servicepunt Duurzame Energie met behulp van kennisuitwisseling en advies.