Noodklok voor gemaal IJmuiden
Publicatiedatum: 18 maart 2026
Laatst gewijzigd: 18 maart 2026
1 reactieDe Tweede Kamer debatteert op 19 maart over de prioriteiten voor het beheer en onderhoud van infrastructuur. Een van de projecten waarover grote zorgen bestaan, is het spui- en gemaalcomplex in IJmuiden.
Door de sterke veroudering neemt de kans op uitval van het gemaal steeds verder toe. Toch blijkt uit een Kamerbrief van 16 maart over de prioritering dat er voorlopig niet kan worden gestart met de vervanging en uitbreiding van gemaal IJmuiden. De partners van Deltaregio Centraal Holland noemen dit zorgwekkend en luiden de noodklok.
Gedeputeerde Anouk Gielen (medevoorzitter Centraal Holland – Noord-Holland): “Het is ongekend dat het budget voor infrastructuur zó is uitgedund dat we nu met dit soort keuzes worden geconfronteerd. Het gevolg is dat het kabinet erover nadenkt om het gemaal van het prioriteitenlijstje te halen. Het gemaal speelt een sleutelrol voor de veiligheid van 4 miljoen Nederlanders. En daarnaast ook voor een groot deel van de Nederlandse economie, met belangrijke infrastructuur zoals Schiphol en meerdere grote steden, die afhankelijk zijn van een goed functionerend afvoersysteem. Het gemaal geen prioriteit maken, brengt daarom niet alleen risico’s rondom waterveiligheid met zich mee, maar ook voor de economische stabiliteit en de leefbaarheid van grote delen van ons land.”
Door klimaatverandering neemt de noodzaak om de capaciteit van het gemaal uit te breiden alleen maar toe. Bij veel water kan het water uit het Amsterdam-Rijnkanaal en het Noordzeekanaal niet weg. In dat geval loopt een groot deel van de randstad onder water, inclusief Schiphol, Amsterdam en Utrecht. Zo’n 4 miljoen Nederlanders kunnen hierdoor worden geraakt.
Op donderdag 19 maart vindt een commissiedebat in de Kamer plaats over de prioriteiten van het Mobiliteitsfonds en Deltafonds. In december nam de Kamer een motie van Tweede Kamerleden Grinwis (CU) en Schutz (VVD) over een planning en budget voor gemaal IJmuiden unaniem aan.
Gemaal IJmuiden uitgelegd
Het huidige spui- en gemaalcomplex IJmuiden voert jaarlijks 3 miljard m3 water naar de Noordzee af. Het gemaal voorkomt wateroverlast voor 4 miljoen Nederlanders. Wanneer er een storing optreedt in het gemaal zorgt dat voor ernstige maatschappelijke ontwrichting en miljardenschade voor de economische infrastructuur van Nederland, waaronder Schiphol en meerdere grote steden. De druk op het watersysteem neemt toe door klimaatverandering, bodemdaling en ruimtedruk. Extreme neerslag, droogte en verzilting veroorzaken steeds vaker schade. Tegelijkertijd willen we ruimte houden voor wonen, werken en natuur. Daarom is het nú tijd om keuzes te maken voor de lange termijn.
Gedeputeerde Has Bakker (medevoorzitter Centraal Holland - Utrecht): “De gebiedspartners van Centraal Holland (provincies, waterschappen en gemeenten) investeren zelf in de regionale watersystemen en ruimtelijke aanpassingen om de waterweerbaarheid te vergroten. Van het Rijk vragen we nu om te zorgen dat het hoofdwatersysteem op orde blijft. Renovatie en uitbreiding in Gemaal IJmuiden is topprioriteit en een noodzakelijke investering in onze veiligheid en economie.”
Om te kunnen reageren moet u eerst inloggen.
Wiersma | 18-03-2026 20:12
Bij een afweging van alle dringend noodzakelijke (top)prioriteiten moet het voor het Rijk (Min. van Financiën) weinig moeite kosten om zonodig in het totale beschikbare investeringsbudget verschuivingen aan te brengen. Over het tijdstip van het realiseren van deze renovatie en over de dekking zal ongetwijfeld nog overleg moeten plaatsvinden binnen het Kabinet en de Kamer(s).